| |
Kamica nerkowa
Kamica nerkowa jest jedną z częściej występujących chorób układu
moczowego. Polega na odkładaniu się w nerkach skrystalizowanych
składników moczu w postaci kamieni lub piasku. W początkowej fazie
rozwoju nie daje żadnych objawów, kamienie mogą przybierać nawet
duże rozmiary, jednak dopóki znajdują się w nerkach, chory nie
odczuwa bólu. Dopiero kiedy przemieszczają się z nerek do pęcherza
moczowego, powodować mogą trudny do zniesienia ból, nudności
wymioty. Niekiedy ból ten, nazywany kolką nerkową, jest tak silny,
że wymaga podania środków przeciwbólowych dożylnie. Dosyć często
dolegliwościom tym towarzyszy stan zapalny, ponieważ
przemieszczający się kamień znacznie ogranicza odpływ moczu
powodując jego zastój.
W celu rozpoznania choroby, po przeprowadzeniu dokładnego wywiadu z
pacjentem lekarz zleca wykonanie badań moczu. Obecność w moczu krwi
świadczyć może o mechanicznym uszkodzeniu moczowodu przez kamień.
Poza tym posiew z moczu pozwala wykryć stan zapalny lub potwierdzić
jego istnienie, które podejrzewać można jeśli u pacjenta poza
silnymi dolegliwościami bólowymi występuje wysoka gorączka. W
diagnostyce kamicy nerkowej pomocne jest również wykonanie badania
ultrasonograficznego jamy brzusznej. W obrazie USG często widoczne
są kamienie obecne w nerkach, choć uzależnione jest to od subsancji
z której są zbudowane. Poza tym ocenić można stan nerek i wychwycić
ewentualne powiększenia spowodowane zastojem moczu.
Leczenie kamicy nerkowej polega zazwyczaj na łagodzeniu
towarzyszących jej dolegliwości, czyli likwidacji bólu oraz
ewentualnego stanu zapalnego, ponieważ kamienie nerkowe niewielkich
rozmiarów najczęściej są usuwane z organizmu chorego samoistnie,
jest to tzw. rodzenie kamieni nerkowych. Oprócz stosowania leków
przeciwbólowych i przeciwzapalnych w dawkach określonych przez
lekarza bardzo ważną rolę odgrywa przyjmowanie dużych ilości płynów
(3 – 4 litry na dobę), co powoduje rozrzedzenie moczu i znaczne
zwiększenie jego objętości, co ułatwia wydalenie kamienia. Ulgę
chorym przynoszą również ciepłe kąpiele oraz stosowanie na bolące
miejsca ciepłych okładów. Wielkość, kształt i położenie kamieni
nerkowych decydują o metodzie ich usunięcia z organizmu. Duże
kamienie oraz usytuowane tak, że blokują zupełnie odpływ moczu
wymagają interwencji lekarskiej, przy czym w drugim przypadku
interwencja ta musi być niemal natychmiastowa. Obecnie odchodzi się
od inwazyjnych metod chirurgicznych, nowoczesne metody usuwania
kamieni nerkowych praktycznie nie powodują powikłań, ponieważ nie
wymagają przecinania powłok brzusznych. Pacjent już na drugi dzień
po zabiegu może zostać wypisany ze szpitala.
Lekarz wykonuje zabieg usunięcia kamienia (lub kamieni) nerkowych
zazwyczaj jedną z dwóch metod, dostosowaną indywidualnie do
pacjenta. Pierwszą metodą jest usuwanie kamieni przez cewkę moczową,
dalej przez pecherz moczowy i moczowód. Zabieg ten wykonuje sie w
znieczuleniu miejscowym. Innym sposobem usunięcia kamieni jest ich
rozbicie falami ultradźwiękowymi o specjalnie dobranej
częstotliwości. Nie wymaga to użycia skalpela, fale ultradźwiękowe
rozkruszają kamienie poprzez powłoki ciała. Jedynym powikłaniem,
jakie czasem występuje po tym zabiegu jest krwawienie, które
wywołuje mechaniczne uszkodzenie nabłonka moczowodu przez fragmenty
rozkruszonego kamienia przesuwające się w kierunku pęcherza
moczowego.
Usunięcie kamieni nerkowych nie oznacza, że problem znika raz na
zawsze, w każdej chwili może nastąpić nawrót choroby. Aby temu
zapobiec należy stosować odpowiednią dietę oraz przyjmować
przynajmniej 2 litry płynów na dobę.
Leczenie więc polega na zmianie diety, jednak należy wiedzieć, że
unikanie produktów bogatych w wapń jest tylko korzystne w przypadku
kamicy wapniowej charakteryzującej się hiperkalciurią absorpcyjną –
wtedy następuje zwiększanie się wapnia w moczu, gdyż wchłaniany on
jest w jelitach. Na dietę o małej zawartości wapnia nie warto
przechodzić, gdy u chorego występuje nadmierne wydalanie wapnia lub
też wypłukiwanie jego z kości. Korzystne jest także ograniczenie
produktów, które zawierają szczawiany. Chorzy nie powinni więc
spożywać borówek, roślin strączkowych, szpinaku, winogron,
rabarbaru, śliwek, szczawiu, agrestu, rodzynek, goździków, a także
pić kakao czy jeść produkty posiadające je w składzie. Dodatkowo
powinno się ograniczyć spożywanie posiłków, w których znajduje się
fasola, pomidory, pomarańcze, brukselki, ananasy czy truskawki. |
|
|
